Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü tarafından güncellenmiş olup yeni çalışma izni değerlendirme kriterleri 1 Ekim 2024 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir. İşbu güncelleme içerisindeki istisnalara ilişkin çeşitli hükümler 3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlük kazanmıştır.
|
Konu |
Düzenleme |
3 Ağustos 2026 İtibarıyla Yürürlük Kazanarak Değişen Düzenlemeler |
|
İstihdam Kriteri |
Bilanço esasına tabi işyerlerinde, istihdam edilecek her 1 yabancı için en az 5 Türk vatandaşı istihdamı esastır. |
Son 3 yılda en az 1 yıl süreyle Türkiye'de çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma kapsamında yasal kalmış yabancılar adına yapılan yurt içi başvurularda, en fazla 3 yabancı ile sınırlı olmak üzere istihdam kriteri uygulanmaz. |
|
Mali Yeterlilik Kriteri |
• Yeni Kurulan İşyerleri (Cari yıl): Ödenmiş sermaye ≥ 500.000 TL olmalıdır. |
Son 3 yılda en az 1 yıl süreyle Türkiye'de çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma ile yasal kalmış yabancılar adına yapılan yurt içi başvurularda, en fazla 3 yabancı ile sınırlı olmak üzere mali yeterlilik kriteri uygulanmaz. |
|
İmalat Sektörü İstisnası |
Genel istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanır. |
31.12.2027 Tarihine Kadar Geçerli İstisna:
|
|
Kümes Hayvanları Yetiştiriciliği Sektörü İstisnası |
Genel istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanır. |
31.12.2027 Tarihine Kadar Geçerli İstisna:
|
|
Geri Dönüşüm Sektörü İstisnası |
Genel istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanır. |
31.12.2027 Tarihine Kadar Geçerli İstisna:
|
|
Değerlendirme Kriterlerinden Muaf Tutulan Yabancılar |
|
Türkiye'de en az 8 yıl boyunca çalışma izni veya kısa dönem ikamet izni, aile ikamet izni, öğrenci ikamet izni, uzun dönem ikamet izni, insani ikamet izni veya insan ticareti mağduru ikamet izni ile bulunmuş yabancıların başvurularında İstihdam, Mali Yeterlilik ve Ücret kriterleri uygulanmaz. |
3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlük kazanarak değişen düzenleme özetle yukarıdaki gibi olup detaylı açıklamalarımıza aşağıda yer verilmiştir.
Çalışma izni genel değerlendirme kriterlerinde istihdam kriteri, mali yeterlilik kriteri ve ücret kriteri bulunmakta olup bu kriterler şu şekildedir:
1. İstihdam kriteri
1.1. Bilanço esası usulüne tabi işyerlerinde, adına çalışma izni başvurusu yapılan yabancının çalışacağı işyerinde, istihdam edilmek istenilen her bir yabancı için en az beş Türk vatandaşının istihdamı esastır.
1.2. Son yıl net satış tutarı 50.000.000 Türk Lirası veya daha fazla olan işyerinde istihdam edilecek beş yabancıya kadar çalışma izni başvurularının değerlendirilmesinde istihdam kriteri uygulanmaz.
2. Mali yeterlilik kriteri
2.1. Bilanço esası usulüne tabi yeni kurulan (cari yılda kurulmuş ve henüz yılsonu bilançosu ve yıllık gelir tablosu düzenlenmemiş olan işyeri) işyerinde istihdam edilecek yabancı adına yapılacak çalışma izni başvurusunda, işyerinin ödenmiş sermayesinin en az 500.000 TL olması gerekir.
2.2. Bilanço esası usulüne tabi faaliyette olan (kuruluşu cari yıldan önceki bir yılda olan ve en az bir yılsonu bilançosu ve yıllık gelir tablosu düzenlemiş olan işyeri) işyerinde istihdam edilecek yabancı adına yapılacak çalışma izni başvurusunda; işyerinin ödenmiş sermayesinin en az 500.000 TL olması veya net satışlarının en az 8.000.000 TL olması veya ihracatının en az 150.000 ABD doları olması gerekir.
2.3. Bilanço esası usulüne tabi işyerlerinin kurmuş oldukları adi ortaklıklar tarafından yapılacak çalışma izni başvurusunda, ortaklardan en az birinin ödenmiş sermayesinin en az 500.000 TL olması veya net satışlarının en az 8.000.000 TL olması veya ihracatının en az 150.000 ABD doları olması gerekir.
3. Ücret kriteri
3.1. Yabancıya ödenecek ücret, çalışma izni başvurusu tarihi itibariyle yürürlükte bulunan brüt asgari ücret tutarı dikkate alınmak suretiyle;
a. Üst düzey yöneticiler ve pilotlar için asgari ücretin 5 katından,
b. Mühendis ve mimarlar için asgari ücretin 4 katından,
c. Diğer yöneticiler için asgari ücretin 3 katından,
d. Uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerde çalışacaklar için asgari ücretin 2 katından,
e. Ev hizmetleri ve diğer mesleklerde/işlerde çalışacak yabancılar için asgari ücret düzeyinden az olamaz.
Bu kriterlere 3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlük kazanacak şekilde aşağıdaki istisnalar getirilmiştir.
1. GENEL DEĞERLENDİRME KRİTERLERİNDEKİ İSTİSNALAR
A. İstihdam ve Mali Yeterlilik Kriteri İstisnası
Çalışma izni başvurusu tarihi itibarıyla son üç yılda en az bir yıl süreyle Türkiye’de çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma kapsamında yasal olarak kalmış yabancılar adına yapılan yurt içi çalışma izni başvurularının değerlendirilmesinde, bu kapsamda yer alan en fazla üç yabancı ile sınırlı olmak üzere istihdam ve mali yeterlilik kriterlerinin uygulanmaması esastır.
Bu düzenleme ile istisna kapsamına alınanlar;
şeklindedir. Bu kapsamda yer alan en fazla üç yabancıya kadar istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmayacaktır.
2. SEKTÖR, MESLEK VEYA İŞ TEMELİNDE ÖZEL DEĞERLENDİRME KRİTERLERİNDEKİ İSTİSNALAR
“31.12.2027 tarihine kadar geçerli olmak üzere işletmelerin imalat sektöründeki işyerinde (şube bazında) istihdam edilen her beş Türk vatandaşına karşılık ilave bir yabancı için yapılacak çalışma izni başvuruları A Bölümünün “İstihdam Kriteri” başlıklı 1’inci maddesinden muaf tutularak değerlendirilir.”
Bu düzenleme ile 31.12.2027 tarihine kadar imalat sektöründeki işyerlerinde şube bazında istihdam edilen yabancı çalışanlarda istihdam kriteri uygulanmayacaktır. Bu bağlamda, 31.12.2027 tarihine kadar imalat sektöründeki işverenliklerin şube bazında istihdam ettikleri her bir yabancı için en az beş Türk vatandaşının istihdamı şartı aranmayacaktır.
B. Kümes Hayvanları Yetiştiriciliği Sektörü
“31.12.2027 tarihine kadar geçerli olmak üzere işletmelerin kümes hayvanları yetiştiriciliği faaliyet kolundaki işyerinde (şube bazında) istihdam edilen her beş Türk vatandaşına karşılık hayvan bakıcılığı, kümes bakım işçiliği vb. iş ve mesleklerde çalıştırmak üzere ilave bir yabancı için yapılacak çalışma izni başvuruları A Bölümünün “İstihdam Kriteri” başlıklı 1’inci maddesinden muaf tutularak değerlendirilir. Bu kapsamda beş Türk vatandaşından az çalışanı olan işyeri için yurt içinden yapılan çalışma izni başvurularının değerlendirilmesinde ise bu madde kapsamında çalışan yabancı sayısının Türk vatandaşı sayısını aşmaması kaydıyla, iki yabancıya kadar istihdam ve mali yeterlilik kriteri uygulanmaması esastır.”
Bu düzenleme ile istisna kapsamında beş (5) Türk vatandaşından az çalışanı olan ve beş (5) Türk vatandaşından fazla çalışanı olan işyerleri ayrı ayrı incelenmiştir. Buna göre:
Beş (5) Türk vatandaşından fazla çalışanı olan işverenliklerde;
Beş (5) Türk vatandaşından az çalışanı olan işverenliklerde
C. Geri Dönüşüm Sektörü
Bu düzenleme ile istisna kapsamında beş (5) Türk vatandaşından az çalışanı olan ve beş (5) Türk vatandaşından fazla çalışanı olan işyerleri ayrı ayrı incelenmiştir. Buna göre:
Beş (5) Türk vatandaşından fazla çalışanı olan işverenliklerde;
Beş (5) Türk vatandaşından az çalışanı olan işverenliklerde;
3. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİNDEN MUAF TUTULAN YABANCILAR
Bazı yabancıların değerlendirme kriterlerinden muaf tutulması öngörülmüştür. Bu kapsamda 3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlük kazanan istisna şu şekildedir:
“Türkiye’de en az sekiz yıl çalışma izni, kısa dönem ikamet izni, aile ikamet izni, öğrenci ikamet izni, uzun dönem ikamet izni, insani ikamet izni veya insan ticareti mağduru ikamet izni ile bulunmuş yabancılar.”
Bu düzenleme ile istisna kapsamına alınanlar;
için çalışma izni başvurularının değerlendirilmesinde istihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterleri uygulanmayacaktır.
NAZALI VERGI & HUKUK