Aracı Kurumlar ve Portföy Yönetim Şirketleri Tarafından Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Tebliğ (III-42.1)’de “(Tebliğ)” Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (III-42.1.a) yayımlanmıştır ve yayım tarihi itibariyle yürürlüğe girmiştir.
Yapılan değişiklikle Tebliğin kapsamı genişletilmiştir. Tebliğin adı değiştirilerek kapsamına kripto varlık hizmet sağlayıcılar eklenmiştir. Ayrıca Tebliğin amacı; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri ve kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından yeni müşteri kabulünde kullanılabilecek uzaktan kimlik tespiti yöntemleri ile elektronik ortamda sözleşme kurulmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek olarak yeniden belirlenmiştir.
Tebliğin dayanağı, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 35/C ve 42. maddeleri olarak güncellenmiştir. “Personel” tanımı genişletilmiş ve “Kripto varlık hizmet sağlayıcı” tanımı eklenmiştir.
Personel, uzaktan kimlik tespiti sürecini yönetmek amacıyla aracı kurum, portföy yönetim şirketi veya kripto varlık hizmet sağlayıcı tarafından görevlendirilmiş kişiyi;
Kripto varlık hizmet sağlayıcı, Platformları, kripto varlık saklama hizmeti sağlayan kuruluşları ve kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımı dâhil olmak üzere kripto varlıklarla ilgili olarak hizmet sağlamak üzere belirlenmiş diğer kuruluşları,
ifade eder.
Sistem ve Süreçlere İlişkin Yükümlülükler
Uzaktan kimlik tespitine ilişkin sistemlerin edinimi ve yönetiminde ilgili tebliğlerde yer alan bilgi sistemleri ve kuruluş esaslarına uyum zorunluluğu getirilmiştir. Süreç uygulanmadan önce iş akış prosedürü oluşturulacak, etkinlik testi yapılacak ve başarısızlık hâlinde güncelleme yapılmadan süreç uygulanmayacaktır.
Prosedür yılda en az iki kez gözden geçirilecek; güvenlik ihlali, mevzuat değişikliği veya sahtecilik riski gibi durumlarda ayrıca güncellenecektir.
Personel ve Müşteri Süreci
Personelin, müşterinin kendi iradesiyle başvuruda bulunduğunu değerlendirebilecek şekilde eğitim alması zorunlu tutulmuştur. Müşteride güven oluşturacak uygun ortam sağlanacak; engelli kişilere hizmet için gerekli önlemler alınacaktır.
Görüntülü görüşme öncesinde elektronik başvuru formu doldurulacak ve Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’da belirtilen asgari bilgiler alınarak risk değerlendirmesi yapılacaktır. Riskli durumlarda süreç görüşme başlatılmadan sonlandırılabilecektir.
Görüntülü Görüşme ve Kimlik Doğrulama
Görüntülü görüşmede canlılık tespiti yapılacak ve sahte yüz teknolojisine karşı ilave tedbirler alınacaktır. Kimlik bilgilerinin Kimlik Paylaşımı Sistemi ve diğer erişilebilir bilgilerle eşleşmesi sağlanacaktır. Süreç sonunda müşterinin sözlü onayı alınarak kimlik tespiti tamamlanacaktır.
Sorumluluk ve Kurul Yetkisi
Yanlış tespit riskini en aza indirecek şekilde çözüm kullanımı kurumların sorumluluğundadır. Uzaktan kimlik tespiti ile edinilen müşteriler farklı risk profilinde izlenecek ve işlem türü/tutarına göre ilave güvenlik uygulanacaktır.
İtiraz hâlinde ispat yükümlülüğü aracı kurum, portföy yönetim şirketi veya kripto varlık hizmet sağlayıcıya aittir.
Kurul, gerekli hâllerde uzaktan kimlik tespiti kullanımını kısıtlama veya durdurma yetkisine sahiptir.
Elektronik Sözleşmeler
Sözleşmelerin, Belge Kayıt Tebliği’nde belirtilen müşteriye özgü şifreleme gizli anahtarı ile imzalanarak iletilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Bu usulle kurulan sözleşmeler yazılı şekil şartını karşılamış sayılacaktır.
Hüküm; teminat, kefalet, temlik sözleşmeleri ile portföy yönetim şirketleri ve kripto varlık hizmet sağlayıcıların müşteri sözleşmeleri bakımından da geçerlidir.
Yapay Zekâ Uygulamaları
Uzaktan kimlik tespitinde yapay zekâ temelli yöntemlerin kullanılması hâlinde, Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’daki esaslar dikkate alınacaktır.
NAZALI VERGI & HUKUK