Duyurumuz, 10/03/2025 tarihli ve 32837 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2023/158 Esas ve 2024/187 Karar sayılı Anayasa Mahkemesi Kararı’na ilişkindir.
İş sözleşmesinden kaynaklanan alacak davalarında 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 27.maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkralarının Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 27.Hukuk Dairesi, İstanbul 10.İş Mahkemesi ve Ankara 11.İş Mahkemesi, iptalleri için başvurmuştur.
Kanun’un itiraz konusu kuralların da yer aldığı 27. maddesi aşağıdaki gibidir;
MADDE 27- (1) İş sözleşmeleri, işçinin mutad işyeri hukukunun emredici hükümleri uyarınca sahip olacağı asgarî koruma saklı kalmak kaydıyla, tarafların seçtikleri hukuka tâbidir.
(2) Tarafların hukuk seçimi yapmamış olmaları hâlinde iş sözleşmesine, işçinin işini mutad olarak yaptığı işyeri hukuku uygulanır. İşçinin işini geçici olarak başka bir ülkede yapması hâlinde, bu işyeri mutad işyeri sayılmaz.
(3) İşçinin işini belirli bir ülkede mutad olarak yapmayıp devamlı olarak birden fazla ülkede yapması hâlinde iş sözleşmesi, işverenin esas işyerinin bulunduğu ülke hukukuna tâbidir.
(4) Ancak hâlin bütün şartlarına göre iş sözleşmesiyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunması hâlinde sözleşmeye ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri yerine bu hukuk uygulanabilir.
Anayasa Mahkemesi yaptığı inceleme sonucunda (1) numaralı fıkranın hukuk seçimi yapılması suretiyle işverenin daha sıkı ilişkili hukukta öngörülen yükümlülüklerden kurtulabileceği ve bu durumun devletin çalışanların korunmasına ilişkin pozitif yükümlülükleriyle bağdaşmadığı sonucuna ulaşmıştır. Bu sebeple 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 27.maddesinin (1) numaralı fıkrası, Anayasa’nın çalışma hakkı ve ödevi başlıklı 49.maddesine aykırı bulunduğundan iptal edilmiştir. (2) numaralı fıkra bakımından ise itirazlar reddedilmiştir.
İptal nedeniyle doğacak hukuksal boşluk kamu yararını ihlal edecek nitelikte görüldüğünden söz konusu kurala ilişkin iptal hükmünün, kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasından başlayarak altı ay sonra yürürlüğe girmesi uygun görülmüş olup;
İlgili Anayasa Mahkemesi Kararı’na buradan ulaşabilirsiniz.
İlgili Anayasa Mahkemesi Kararı’na buradan ulaşabilirsiniz.
NAZALI VERGI & HUKUK